اسفناج گیاه بومی ایران است و از اوائل قرن اول میلادی کم کم به نقاط دیگر دنیا راه یافت . بطوریکه در تاریخ مسطور است اسفناج در قرن هفتم در چین و در قرن دوازدهم در اسپانیا کشت میشده است . کشت اسفناج در سال 1806 در آمریکا شروع شد . اسفناج گیاهی است یکساله درای ساقه ای راست به ارتفاع نیم متر که برگهای آن پخن و نرم مثلثی شکل برنگ سبز می باشد . اسفناج نسبت به سرمای زمستان مقاوم است . دو نوع اسفناج وجود دارد که بنام پائیزه و بهاره نامیده می شود . اسفناج بهاره در فصل بهار کاشته می شود و به اسفناج انگلیسی معروف است . نوع پائیزه آن که به خاک بسیار غنی احتیاج درد در پائیز کاشته می شود . گلهای اسفناج برنگ سبز کمرنگ می باشد . اسفناج چون درای مواد غذایی فراوانی است کشت آن امروز در تمام نقاط دنیا معمول است . تركيبات شيميايي: اسفناج از نظر داشتن ویتامین b3 بسیار غنی است و بنابراین داروی مهمی برای برطرف كردن بیماری پلاگر است .( پلاگر یک نوع بیماری است که بعلت کمبود ویتامین b3 در بدن تولید می شود و نشانه های ضعف بدن ، تشنج ، اختلال در دستگاه هاضمه و بوجود آمدن لکه های قرمز روی بدن است .) ضمنا در اسفناج مقدر زیادی آهن ، ید ، لسیتین ، کلروفیل ، کاروتن ، اسید اگزالیک و اسید ارسنیک وجود دارد در صد گرم اسفناج خام مورد زیر موجود است : انرژي 20 كالري آب 90 گرم پروتئين 3 گرم چربي 0/3 گرم مواد نشاسته اي 3/5 گرم كلسيم 90 ميلي گرم فسفر 50 ميلي گرم آهن 3/2 ميلي گرم سديم 70 ميلي گرم پتاسيم 470 ميلي گرم ويتامين آ 6000 واحد ويتامين ب 1 0/1 ميلي گرم ويتامين ب 2 0/2 ميلي گرم ويتامين ب 3 0/6 ميلي گرم ويتامين ث 40 ميلي گرم خواص داروئي: برگ اسفناج از نظر طب قديم ايران كمي سرد و تر است و برخي عقيده دارند كه متعادل است يعني نه سرد است و نه گرم . 1) برگ اسفناج منبع غني ويتامين a ، b3 ، c و آهن و پتاسيم مي باشد . 2) بدن را قليايي مي كند . 3) خنك كننده است و براي پائين آوردن تب مفيد است . 4) ورم روده كوچك را رفع مي كند . 5)براي ورم ريه مفيد است . 6)ملين است و يبوست را برطرف مي كند . 7)براي لاغر شدن و وزن كم كردن مفيد است . 8) اسفناج بدليل داشتن ماده اي بنام اسپيناسين هضم غذا را تسريع مي كند . اين ماده باعث تحريك معده و ازدياد ترشحات آن مي شود . 9) خوردن اسفناج در رفع تشنگي موثر است . 10)براي از بين بردن ورم و درد گلو مفيد است . 11) براي رفع سرفه هاي خشك برگ اسفناج را با حو پوست كنده و روغن بادام بپزيد و بخوريد . 12)آش اسفناج با گشنيز براي سردردهايي كه ناشي از سوء هاضمه و اختلال دستگاه گوارشي است مفيد مي باشد . 13)اگر آش اسفناج را ب آب ليمو و سماق و يا آب غوره بخوريد سردردهاي ناشي از اختلال كيسه صفرا را برطرف مي كند . 14) خوردن اسفناج از سطان جلوگيري مي كند مخصوصا در افرادي كه به مصرف الكل و سيگار دست دارند . 15)حقيقات دانشمندان نشان داده است كه اسفناج در پيشگيري سرطان روده بزرگ ، معده ، پروستات ،حنجره و رحم موثر است . 16)اسفناج كلسترول خون را پائين مي آورد . 17)بهترين دارو براي كساني است كه مبتلا به كم خوني هستند . 18) اسفناج مانند جارو روده بزرگ را تميز مي كند . 19)ترشحات لوزالمعده را افزايش مي دهد . 20)اسفناح سبزي مفيد براي تقويت اعصاب است . 21)اسفناج پته براي رفع بيماري آسم و گرفتگي صدا بسيار موثر است . 22)رماتيسم و نقرس را درمان مي كند . 23)براي زياد كردن شير در مادران شير ده موثر است . 24) سابقا نوعي شربت از اسفناج تهيه شد كه در معالجه خونريزيها و كم خوني از آن استفاده مي كردند . 25) تخم اسفناج ملين و خنك كننده است . 26)تخم اسفناج براي برطرف كردن ورم كبد و يرقان مفيد است . 27)اسفناج تعداد گلبولهاي قرمز خون را افزايش مي دهد . 28) اسفناج چون داراي كلروفيل است عضلات روده را تحريك كرده و تخليه مدفوع را آسان مي كند . 29) اگر كسي مبتلا به حبس البول يعني بند آمدن ادرار است مي تواند با مخلوط نصف فنجان آب اسفناج اين ناراحتي را درمان كند . با همان مقدر روغن بادام يا روغن زيتون مخلوط كرده و باو بدهيد . 30)اسفناج را در سالاد خود بريزيد و ميل كنيد . طرز استفاده: به مبحث نسخه پيچي گياهان دارويي براي بيماري مورد نظر مراجعه نماييد مضرات : اسفناج بعلت داشتن اگزالات براي بيماران مبتلا به ورم مفاصل و سنگهاي كليه و مثانه مناسب نيست ضمنا آنهائيكه سرد مزاج هستند بايد اسفناج را با ادويه گرم نظير زنجبيل و هل ميل نمايند .
