آسمان در اين ماه

آسمان در اين ماه
​

[HR][/HR]

​

سياراتي كه در روزهاي آينده مي توانيد به راحتي آن ها را با چشم غير مسلح رويت كنيد عبارتند از : مشتري و مريخ. مشتري اين روزها تقريبا دو ساعت بعد از غروب خورشيد طلوع مي كند و بعد از مدتي در شرق آسمان خودنمايي مي كند. مشتري تقريبا پرنورترين جرميست كه شما اين شب ها مي توانيد شاهدش در آسمان باشيد. البته دقت كنيد اين سياره را با ستاره شعراي يماني كه متعلق به صورت فلكي سگ بزرگ است اشتباه نگيريد. شعراي يماني پرنور ترين ستاره آسمان است كه با قدر 44/1- در آسمان مي درخشد. اين ستاره به نسبت ستاره سهيل كه به عنوان دومين ستاره درخشان آسمان شناخته مي شود، دو برابر درخشنده تر است و اين به خاطر فاصله به نسبت نزديك اين ستاره با ما است. البته با وجود درخشندگي زياد اين ستاره باز هم مشتري در آسمان از آن درخشنده تر است ، چرا كه قدر سياره مشتري در حدود 86/2- است. راهنماي شما براي تشخيص اين دو جرم نوراني آسمان، صور فلكي هستند. همان طور كه گفته شد ستاره شعراي يماني متعلق به صورت فلكي سگ بزرگ است كه در كنار صورت فلكي شكارچي قرار گرفته است. به طور كلي در اين ماه ستاره شعراي يماني به نسبت سياره مشتري در شرق قرار گرفته است و ديرتر از آن طلوع مي كند.
معمولا منشا بارش هاي شهابي دنباله دارهايي هستند كه از نزديكي مدار زمين عبور كرده اند و زمين در طول حركت ساليانه خود به دور خورشيد از ذرات به جاي مانده از آن ها عبور مي كند. اين ذرات در اثر برخورد با جو يونيزه مي شوند كه در اثر آن ما شاهد پديده بارش شهابي خواهيم بود


با يك دوربين دوچشمي يا تلسكوپ ساده مي توانيد اقمار گاليله اي مشتري را نيز رصد كنيد. گانيمد، كاليستو، آيو و اروپا اقمار 4گانه اي هستند كه اولين بار گاليله آن ها را رصد و ثبت كرد.
سياره ديگري كه در طول اين ماه مي توانيد به رصد آن بپردازيد سياره مريخ است. براي رصد مريخ بايد كمي سحرخيز باشيد چراكه اين سياره در آسمان صبحگاهي قرار دارد. در حدود يكي دو ساعت قبل از طلوع آفتاب مي توانيد در قسمت شرق آسمان مريخ را با قدري در حدود 1.27 مشاهده كنيد.

​

شايد بتوان صورت فلكي بارز اين شب ها را كه تقريبا در سرسوي آسمان قرار گرفته است صورت فلكي اسب بالدار معرفي كرد. اسب بالدار با 4 ستاره اي كه مربع بزرگي را در تشكيل مي دهند به راحتي در آسمان قابل شناسايي است. البته تنها سه ستاره در سه گوش از اين مربع به اسب بزرگ تعلق دارند و ستاره گوشه شمال شرقي متعلق به صورت فلكي آندومدا است. در واقع صورت فلكي آندرومدا و اسب بالدار در يك ستاره مشترك هستند.آندرومدا نيز اين شب ها مانند اسب بالدار تقريبا در بالاي آسمان قرار دارد و به راحتي قابل تشخيص است. بزرگ‌ترين كهكشان مارپيچي همسايه به كهكشان راه شيري نيز در اين صورت فلكي ديده مي‌شود. كهكشان آندرومدا ( يا M31) كه 2.2 ميليون سال نوري با ما فاصله دارد، با چشم غير مسلح نيز قابل رويت است. اولين بار در قرن 4 هجري (10 ميلادي) عبدالرحمان صوفي رازي در كتاب خود صورالكواكب به جِرمي در صورت فلكي آندرومدا اشاره كرد و آن را «ابر كوچك» ناميد كه بعدها توسط شارل مسيه در 1764 ميلادي با نام M31 به عنوان يك كهكشان مارپيچي شناخته شد.

​

در طي اين ماه شاهد يك بارش شهابي نيز خواهيم بود. بارش شهابي جبّاري يكي از بارش‌هاي شهابي سالانه‌است كه كانون بارش آن در صورت فلكي جبار به نظر مي‌رسد. بارش شهابي جباري بارش خيلي مشهوري نيست امّا با اين وجود جالب توجّه‌است. اين بارش معمولاً هر سال از حدود روز 10 ماه مهر تا حدود روز 16 ماه آبان فعّال است و در حدود روز 29 ماه مهر به اوج مي‌رسد. شهاب‌هاي اين بارش چندان روشن نيستند و در عوض از خود خاكستر بيش تري بر جا مي‌گذارند.

معمولا منشا بارش هاي شهابي دنباله دارهايي هستند كه از نزديكي مدار زمين عبور كرده اند و زمين در طول حركت ساليانه خود به دور خورشيد از ذرات به جاي مانده از آن ها عبور مي كند. اين ذرات در اثر برخورد با جو يونيزه مي شوند كه در اثر آن ما شاهد پديده بارش شهابي خواهيم بود.
منبع: تبيان​