◄ معرفي لنزهاي عكاسي ► آشنایی با انواع لنز Lens دوربین عکاسی بطور کلی هر لنز از چندین عدسی مختلف محدب و مقعر تشکیل شده که ترکیب آنها با یکدیگر باعث ایجاد تصویری واضح بر روی سطح حساس فیلم (امولیسیون) خواهد شد. محل ایجاد تصویر را سطح کانونی وحدفاصل عدسی با محل ایجاد تصویر،فاصلة کانونی عدسی میگویند. برای روشنتر شدن مطلب در مورد یک عدسی معمولی که برای آتش زدن کاغذ استفاده میگردد توضیح میدهیم .برای سوزاندن کاغذ بایستی عدسی را در مقابل نور خورشید آن قدر حرکت داد تا نور خورشید بصورت نقطهای کوچک بر روی سطح کاغذ درآید که در این حالت بر اثر برخورد پرتوهای نوری به یکدیگر که از عدسی گذشتهاند گرمای قابل توجهای در محل برخورد بوجود آمده که باعث سوختن کاغذ میگردد محل برخورد پرتوهای نوری را نقطه کانونی و حد فاصل عدسی با سطح کاغذ فاصله کانونی گفته میشود. در لنزها که چندین عدسی مختلف وجود دارد هر عدسی دارای کانون جداگانهای است اما وقتی با هم ترکیب میشوند کانون مشترکی پیدا میکنند که معمولاً از مرکز لنز تا حدفاصل محل ایجاد تصویر را فاصلة کانونی آن لنز میگویند که مقدار آن بر روی حلقه جلوی لنز نوشته میشود. هر لنز دارای زاویه دید خاصی میباشد که قادر به جای دادن فضای مشخصی از جلو لنز در داخل دوربین و روی فیلم خواهد بود. به نسبت بلندی و کوتاهی فاصله کانونی، زاویه دید آن متغیر است هرچقدر فاصله کانونی لنز کوتاهتر باشد زاویه دید لنز بازتر و هرچقدر فاصله کانونی بلندتر باشد زاویه دید کوتاهتر خواهد بود.
پاسخ : ◄ معرفي لنزهاي عكاسي ► انواع لنزها: لنز نُرمال معمولی (Normal ) زاویه دید چشم انسان حدود 140 درجه میباشد اما تمام تصاویری که در زاویه چشم قرار میگیرند دارای وضوح کامل نیست وتنها در زاویهای در حدود 52 درجه میتوان تصاویر را به صورت واضح میتوان دید لنز نرمال نیز زاویه دیدی شبیه به چشم انسان دارد به همین دلیل لنز معمولی نیز گفته میشود. لنز تله فوتو (Telephoto) لنز تله از نظر شکل ظاهری طویل بوده و فاصلة کانونی بلندی دارد که دارای زاویه دید کوتاه میباشد و تنها برای عکسبرداری از فواصل دور مثل مناظر طبیعی و حیوانات وحشی کاربرد دارد و امکان عکسبرداری از فواصل نزدیک را ندارد. لنز واید انگل (Wide angle ) لنز واید از نظر شکل ظاهر از لنز نُرمال کوتاهتر بوده و دارای فاصله کانونی کمی میباشد بنابراین دارای زاویه دید باز میباشد . این لنز در مکانهائی که امکان عقب رفتن عکاس برای قرار گرفتن تمام سوژه مورد نظر در نمایاب نباشد کاربرد شگرفی دارد و با استفاده از این لنز می توان فضای بیشتری را در عکس جای داد. لنز زوم (Zoom ) این لنز دارای فاصله کانونی متغیر میباشد پس زاویه دید متغیر دارد برخی از لنزهای زوم با زاویه دید 180-40 که فاصله کانونی آن از 40 میلیمتر درحالت زاویه باز تا 180 میلیمتر در حالت تله فوتو میباشد کاربرد ویژهای دارد به همین لحاظ در بین عکاسان مورد استقبال بیشتری قرار گرفته است. جدای این تقسیمبندی لنزهای دیگری نیز هستند که کاربرد تخصصی دارند مانند لنز ماکرو که برای عکسبرداری از اجسام بسیار کوچک کابرد دارد با یک لنز نُرمال معمولاً تا فاصله 50 سانتیمتر امکان نزدیک شدن به سوژه میباشد اما برای عکسبردای از اجسام کوچک مثل تمبر یا سکه فقط لنز ماکرو جوابگو خواهد بود. لنزی دیگر با عنوان لنز چشم ماهی وجود دارد که زاویه دید بسیار وسیع دارد برخی از این لنزها مقداری از فضای پشت دوربین هم در کادر تصویر قرار میدهند . عکس حاصل از این لنزها به شکل دایره وار میباشد از این لنز برای ایجاد جلوههای ویژه تصویری استفاده میگردد
پاسخ : ◄ معرفي لنزهاي عكاسي ► در اینجا بد نیست که برخی از لنزهای مشهور در استاندارد 135 را معرفی کنیم. در عکاسی معماری و طبیعت لنزهای واید 24 م م و 28 م م در کنار لنزهای چشم ماهی ( لنزهای با فاصله کانونی خیلی کوتاه ) بسیار پر طرفدار هستند. لنزهای تله 85 م م ، 105 م م همین طور 135 م م، بعنوان لنزهای مرسوم در عکاسی پرتره شناخته میشوند. در عکاسی ژونالیستی، بخصوص عکاسی ورزشی لنزهای تله قوی ( بخصوص لنزهای با فاصله کانونی بلند تر از 200 م م ) به خصوص با عدد دیافراگم کوچک که به اصطلاح لنزهای سریع نامیده میشوند مورد نوجه هستند. بدیهی است این گروه آخر مورد توجه عکاسان حیات وحش نیز هستند. البته واضح است این تقسیم بندی، یک تقسیم بندی دقیق نیست ولی به ما تصویری از لنزها و کاربری عمومی آنها میدهد. در مورد لنزهای زوم توضیحی دیگری را نیز باید یادآور شوم. اغلب عکاسان مبتدی از متغیر بودن فاصله کانونی لنز به اصطلاح برای دور کردن و یا نزدیک کردن سوژه استفاده میکنند. در واقع به جای آنکه عکاس به سوژه نزدیک یا از آن دور شود این عمل را با تغییر دادن فاصله کانونی لنز انجام میدهند. این از رایجترین اشتباهات در عکاسی مبتدیهاست. اگر چه گاهی بواسطه محدودیت در محل قرار گرفتن عکاس ( بخصوص برای عکاسان ژورنالیست) این ویژگی به کمک میآید. اما باید توجه داشت که مثلا واید تر کردن لنز و دور شدن از سوژه در واقع دارای اثر یکسانی در تصویر نیستند. تغییر فاصله کانونی در لنزها دو اثر مهم دارد، اول درتغییر اندازه عمق میدان و سپس تاثیر بر حالت پرسپکتیو تصویر میباشد. عمق میدان ) ( Depth of fieldبه اندازه دامنه وضوح در جلو و در پشت موضوعی که بر آن فوکوس انجام شده اشاره دارد، که سه عامل بر آن اثر دارند: فاصله تا موضوع، فاصله کانونی و دیافراگم . عمق میدان و فاصله کانونی نسبت معکوس به هم دارند، در واقع هر چه فاصله کانونی بیشتر شود عمق میدان کمتر خواهد شد. به نظر میرسد اثر فاصله کانونی بر پرسپکتیو مهمتر از اثر اولی است، چرا که کم شدن یا افزایش ناخواسته عمق میدان را میتوان با عدد دیافراگم جبران کرد.
پاسخ : ◄ معرفي لنزهاي عكاسي ► اما تغییر در حالت پرسپکتیو اثری است جدی، که هر عکاس باید به آن توجه داشته باشد. طبیعی است که استفاده هوشمندانه از این اثر در خلق یک تصویر هنرمندانه بسیار موثر است و بیتوجهی به آن میتواند به کار عکاس لطمه وارد کند. به زبان ساده هر چه لنز تله تر شود پرسپکتیو فشرده تر میشود و لنزهای وایدتر باعث منبسط شدن پرسپکتیو میشوند. به طور مثال فاصله دو جسم در موقع استفاده از لنزهای تله کمتر از واقع به نظر میآید و استفاده از یک لنز واید باعث میشود که این فاصله بیشتر به نظر آید. اثر فاصله کانونی بر پرسپکتیو بخصوص در موقع استفاده از لنزهای بسیار واید و تله به خوبی خود را نشان میدهد. همانطور که در مثالهای پایین میبینید، اگرچه تقریبا محدوده تصویر در همه تصاویر یکی است اما تغییر حالت پرسپکتیو و عمق میدان تا چه اندازه در نتیجه تصویر موثر بوده است.
پاسخ : ◄ معرفي لنزهاي عكاسي ► در انتها مایل هستم اشارهای به مطالبی که در آینده ارایه خواهد شد، داشته باشم. در یادداشتهای بعدی به مفاهیمی خواهیم پرداخت که در واقع به شما کمک میکند به طور دقیق از مشخصات لنزهای شرکت نیکون مطلع شوید. وقتی یک شرکت لنزی را معرفی میکند در نام کامل لنز، علاوه بر فاصله کانونی و بازترین دیافراگم یکسری حروف مخفف نیز نوشته میشود مثلا این روزها AF-S DX Zoom-Nikkor- 18-70mm f/3.5-4.5 G IF-ED که در کیت Nikon D70 به فروش میرسد، بسیار مشهور است. در همین یک لنز شما با تعداد زیادی مخفف مواجه هستید که آشنایی با آنها به شما در انتخاب و شناخت لنز کمک خواهد کرد. در بسیاری از موارد حداقل خواهید دانست چرا یک لنز کلی گران تر است. طبیعی است که بهتر است بدانیم کدام لنز واقعا مورد نیاز ما است. اجازه دهید یک مثال بزنم، در جدول زیر دو لنز از نیکون معرفی شدهاند، با وجود آنکه هر دو دارای مشخصات عمومی مشابه هستند، لنز دوم با پسوند ED ، این روزها در بازار بریتانیا 130 پوند از لنز اول گران تر است، در واقع این پسوند نا قابل باعث شده این لنزقیمتی معادل دو برابر قیمت لنز اول داشته باشد. اتفاقا ظاهر این دو لنز نیز بسیار به هم شبیه است. طبیعی است آشنا بودن با این پسوند در انتخاب لنز مورد نیاز شما بسیار موثر است. در مطالب بعدی به معرفی مفهوم مخففهای IF, D, SIC, ASP, CRC, RF, DC, SWM, VR ِDX, G, ED, در لنزهای شرکت نیکون خواهیم پرداخت.
پاسخ : ◄ معرفي لنزهاي عكاسي ► خانواده بزرگ سري لنزهاي AF, AF-D, AF-S, G :AF در سالهای اخیر اغلب در ابتدای نام لنزهای نیکون AF مخفف ( Auto Focus ) را میبینیم. لنزهای AF در سال 1986 بوسیله این شرکت معرفی شدند. سپس در سال 1992 سری جدید این خانواده یعنی Distance) AF-D ) معرفی گردیدند. این سری جدید در واقع همان سری AF است که مجهز به یک پردازنده (CPU) است که اطلاعات مربوط به فاصله را به بدنه دوربین ارسال کند. اصلی ترین فایده این عمل، کارایی بهتر بسیار دقیق سیستم فلاشها است. در واقع این لنزها امکان استفاده از دو روش پیشرفته 3D Matrix Metering و 3D Multi sensor Balanced fill Flash را میسر کرده است. عضو دیگر این خانواده لنزها SWM) AF-S ) هستند. این لنزها که مجهز به موتورهایSWM (Silent Wave Motor) هستند در سال 1996 معرفی شدند. این تکنولوژی به منظور عملکرد بسیار سریع و دقیق همراه با صدای بسیار کم عمل فوکوس ارائه شد، که بخصوص برای لنزهای با فاصله کانونی بسیار بلند ( ******** تله) همچون 300م م، 400 م م ، 500 م م و 600م م و لنزهای زوم سریع 35-17، 70-28 و 200-80 میلیمتری ارایه شده است. لنزهای AF-S بخصوص مورد توجه عکاسان ورزشی وعکاسهایی است که نیازمند به عکس العمل سریع هستند. موتورهای SWM با تبدیل امواج اولترا سونیک به انرژی چرخشی به عملکردی بسیار سریع و دقیق دست یافتهاند
پاسخ : ◄ معرفي لنزهاي عكاسي ► موتور لنزهای AF-S جوان ترين عضو خانواده AF، سری G است که در سال 2000 میلادی به بازار روانه شد. این گروه در واقع همان سری AF-D است که فاقد رینگ کنترل دیافراگم بروی لنز است. در تصویر2 یک لنز از سری G که فاقد رینگ دیافراگم و یک لنز AF معمولی را ملاحظه میکنید. درنتیجه بررسیهای شرکت نیکون که نشان داده در حال حاضر فقط تعداد معدودی از عکاسان حرفهای با رینگ دیافراگم کار میکنند، این خانواده جوان ظهور کرد. در سری G کنترل دیافراگم از روی بدنه دوربین و با دقت 3/1 استاپ ممکن است. اگر چه این سری اصولا میتوانند با قیمت پایین تری ارایه شوند،اما این به معنی عملکرد پایین تر اپتیکی سری G نیست. این سری از لنزها که قبلا درلنزهای ارزانتر دیده میشد در حال حاضر به لنزهای گرانتر نیز نفوذ کرده است. بواسطه آنکه این سری دارای رینگ دیافراگم بروی لنز نیست امکان استفاده آن بروی همه بدنههای نیکون وجود ندارد. جدول زیر سازگاری سری G را با بدنههای مختلف نیکون در مدهای مختلف عکاسی را نشان میدهد
پاسخ : ◄ معرفي لنزهاي عكاسي ► یک لنز سری G ( راست ) و یک لنز AF (چپ)در حاضر اغلب کیتهای دوربینهای نیکون با لنزهای G ارایه میشوند چرا که در هر صورت این سری قیمت پایین تری دارند. البته حتما میدانید که اصولا لنزی که در کیت ارایه میشود با قیمت پایین تر از قیمت اصلی به مشتری ارایه میشود. اجاره بدهید مثالی بزنم: در حال حاضر کیت Nikon D70 )که شامل بدنه و AF-S DX, 18-70mm f/3.5-4.5 G IF-ED است) در انگلستان 1000 پوند قیمت دارد در حالی که بدنه D70 به تنهایی 800 پوند و لنز یاد شده 300 پوند قیمت دارند. در نتیجه، با توجه به آنکه کیتهای مختلفی برای هر دوربین به بازار ارایه میشود، بهتر است به این نکته توجه داشته باشید و کیتی را انتخاب کنید که شامل لنز مناسب کار شما باشد و از خرید کیتهایی که صرفا ازرانتر است جدا خوداری کنید. چرا که بعدا مجبور خواهید بود پول اضافه برای لنز مورد نیازتان پرداخت کنید.
پاسخ : ◄ معرفي لنزهاي عكاسي ► لنزهای DX سری DX جدید ترین عضو خانواده لنزهای شرکت نیکون است که در سال 2003 میلادی برای دوربینهای SLR دیجیتال روانه بازار شد. در حال حاضر از این سری فقط چهار لنز به بازار آمده است که شامل لنزهای 10.5 م م ، 24-12 م م ، 55-17 م م و 70-18 م م است. اجازه بدهید قبل از پرداختن به نکات فنی کمی، به مسایل عمومی در اطراف این سری بپردازیم. اول آنکه ظهور یک گروه لنز برای دوربینهای دیجیتال قبل از هر چیز نشان از جدی شدن دنیای عکاسی دیجیتال بعنوان یک استاندارد در بازار دوربینهای عکاسی دارد. بد نیست همین جا به یک خبر که به نظرم یکی از مهمترین خبرهای تاریخ صنعت عکاسی است اشاره کنم. هفته پیش (16 جوون2004) خبرگزاری رویتر اعلام کرد که شرکت نیکون قصد دارد دوربینهای کوچک 135 را از خط تولید خارج کند تا بتواند تولید دوربین D70 را به نود هزار دستگاه در ماه افزایش دهد . این خبر نشان میدهد دنیای دوربینهای دیجیتال بطور خاص و صنعت عکاسی بطور عمومی، به مرحله جدیدی وارد شده است. علت اصلی ظهور سری DX آن است که آزار دهندهترین چیز برای عکاسانی که از دوربینهای SLR دیجیتال استفاده میکنند و به لنزهای واید نیازمند هستند، ضریب فاصله کانونی است. تصور کنید در خیابانهای معمولا تنگ لندن یا کوچههای باریک یزد بخواهید از یک ساختمان عکسبرداری كنيد. اولین مسئله داشتن یک لنز واید با فاصله کانونی بسیار کوتاه است. همانطور که واضح است لنزهای بسیار واید ( و بسیار تله) قیمتهای سرسامآوري دارند. حال توجه کنید که مثلا یک لنز 18 مم بروی یک بدنه SLR دیجیتال دارای زاویه دید مشابه یک لنز 27 م م بروی بدنه استاندارد میباشد ( بواسطه ضریب حدود 1.5 برای فاصله کانونی لنز استاندارد بروی بدنه دیجیتال). حال تصور کنید وقتی که یک لنز 18 م م قیمتش 1200 پوند باشد و تازه مشابه یک لنز 28 م م که قیمتش 200 پوند است عمل میکند. شما باشید چه حالی میشوید. به همین دلیل سری DX برای مرتفع کردن نیاز عکاسان دیجیتال به لنزهای واید به بازار آمده است. به همین خاطر است که هر چهار لنز DX که به بازار آمدهاند، لنزهای واید با فاصله کانونی بسیار کوتاه هستند. طبیعی است که در مورد لنزهای تله این مسئله وجود ندارد و حتی مسئله برعکس است. به طور خلاصه سری DX برای دستیابی به فاصله کانونی بسیار کوتاه ، دامنه فاصله کانونی بیشتربرای لنزهای زوم و ساخت لنز با ابعاد کوچکتر و وزن سبکتر است. در واقع جمع کردن همه این ویژگیها بطور یکجا در استاندارد 135 بسیار مشکل است و باعث لنزهای بسیار پیچیده از نظر اپتیکی و بسیار گران میگردد. در تصویر 3 – راست، لنز DX Nikkor 12-24mm D1X نشان داده شده حال اگر قرار باشد این لنز برای استاندارد 135 طراحی شود دارای ابعادی فرضی خواهد بود که با هاله سبز نشان داده شده است. یا در تصویر3- چپ ابعاد یک لنز DX 12-24mm (نیمه بالا) با معادل آن در استاندارد 135 یعنی 17-35 mm( نیمه پایین) مقایسه شده است.
پاسخ : ◄ معرفي لنزهاي عكاسي ► مقایسه ابعاد لنزهای DX و معادل آن در استاندارد 135 همانطور که قبلا گفتیم اصل داستان به کوچکتر بودن اندازه سنسور بکار گرفته شده در دوربینهای SLR دیجیتال نسبت به ابعاد نگاتیو استاندارد 135 است. در تصویر 4 ابعاد نگاتیو 135 و سنسور دوربینهای SLR دیجیتال نیکون با هم مقایسه شدهاند. وقتی ما ابعاد تصویر برداریمان کوچکتر میشود در واقع دایره تصویرمان کوچکتر شده پس در واقع لنزهای DX دارای دایره تصویر کوچکتری نسبت به استاندارد 135 است. اما این دایره تصویر چیست و چه اهمیتی دارد.
