بازآفريني سمفوني نانوشته بتهوون بوسيله هوش مصنوعي

بازآفريني سمفوني نانوشته بتهوون بوسيله هوش مصنوعي


موسيقي‌دانان سوئيسي با هدايت "گيوم برني"(Guillaume Berney) رهبر اركستر در سالن كنسرت "لوزان"(Lausanne)، سمفوني ناتمام شماره 10 بتهوون، آهنگساز بزرگ آلماني را به وسيله هوش مصنوعي باز آفريني مي‌كنند.

طرفداران و متخصصين موسيقي كلاسيك هميشه مي‌خواستند بدانند كه "لودويگ ون بتهوون"(Ludwig van Beethoven) پس از سمفوني بزرگ نهم خود چه قطعه‌اي مي‌نوشت. تعدادي از موسيقي‌دانان و آهنگسازان اين جسارت را به خرج دادند تا برخي از نوشته‌هاي قديمي بتهوون كه به اعتقاد آن‌ها اولين طرح‌هاي سمفوني بعدي او بود را تكميل و تنظيم كنند. اما امسال، "برني" و گروه اركستر "Nexus" تصميم گرفتند تا با استفاده از هوش مصنوعي قطعه‌اي چهار دقيقه‌اي به نام سمفوني "۱۰.۱ BeethovANN" ساخته و اجرا كنند.

"برني" در اولين اجرا به حاضرين گفت: استفاده از حروف بزرگ "ANN" در نام بتهوون يك اشتباه تايپي نيست و اشاره به "artificial neural network" به معناي شبكه‌ي عصبي مصنوعي دارد كه به وسيله آن اين قطعه ساخته شده است. او پيش از اجرا به خبرگزاري فرانسه گفت: ما نمي‌دانيم اين قطعه چگونه خواهد بود. نتيجه‌ي نهايي تنها چند ساعت قبل از اجرا توليد و چاپ شد. "فلوريان كلمبو"(Florian Colombo)، طراح برنامه‌هاي رايانه‌اي آخرين مراحل آن را نظارت كرد و پيش از آن كه به نتيجه‌ي نهايي برسد تغييرات كوچكي انجام داد. با توزيع نت‌ها بين نوازندگان هيجان آن‌ها قابل مشاهده بود.

"برني" با اشاره به اين كه اين قطعه نبوغ بتهوون را كم داشت گفت: برخي از بخش‌هاي اين قطعه بسيار خوب بودند و برخي از آن‌ها كمي ناهمانگي داشتند.

"كلمبو" كه دانشمند كامپيوتر از دانشگاه پلي‌تكنيك فدرال لوزان است الگوريتم خود را با استفاده از يادگيري عميق ايجاد كرده است. يادگيري عميق زيرمجموعه‌اي از هوش مصنوعي است و هدف آن آموزش نحوه "تفكر" به رايانه‌ها به وسيله‌ي مدل‌هاي مغز انسان يا شبكه عصبي مصنوعي است.

"كلمبو" براي توليد اين قطعه كه مي‌تواند بخشي از سمفوني دهم بتهوون باشد، همه‌ي ۱۶ كوارتت زهي بتهوون را به عنوان داده به رايانه داد و از آن خواست تا قطعه‌اي مشابه دست‌نوشته‌هاي پراكنده بتهوون كه موسيقي‌شناسان معتقدند متعلق به يك سمفوني جديد است ايجاد كند.

"كلمبو" مي‌گويد: ما مي‌خواهيم تنها با فشار دادن يك دكمه يك قطعه كامل براي گروه اركستر به وسيله‌ي رايانه فراهم كنيم بدون آن كه نياز به دخالت انسان‌ها باشد.

اين برنامه‌نويس رايانه‌اي كه نزديك به يك دهه بر روي توليد قطعات موسيقي به وسيله‌ي يادگيري عميق كار كرده است مي‌گويد: استفاده از رايانه براي بازآفريني قطعه‌اي كه توسط يكي از نوابغ موسيقي جهان آغاز شده است باعث از بين رفتن فرآيند خلاقانه انسان نمي‌شود. او الگوريتم خود را ابزاري جديد براي بهبود فرآيند آهنگسازي و گسترش خلاقيت انسان مي‌داند.

اگرچه اين برنامه رايانه‌اي مي‌تواند با استفاده از داده‌هاي قطعات قديمي موسيقي قطعه مشابه توليد كند اما هدف از ساخت آن توليد قطعات موسيقي كاملا جديد است.

"برني" تاكيد كرد كه هيچ‌كس قصد جايگزيني بتهوون را ندارد. در حقيقت به نظر مي‌رسد اين آهنگساز آلماني نيز به الگوريتم‌ها علاقه‌مند بوده است.