بررسی خواب و رویا از لحاظ علمی/ رفع مشکلات احساسی در خواب حقیقت دارد؟ انسان زمانی که به خواب می‌رود، تا حدودی با کمبود هوشیاری روبرو می‌شوند و از نظر علمی شاید بتوان گفت که رویا برای این است که ما خاطرات را از دست ندهیم. بسیاری بر این عقیده‌اند که رویا و خواب برای این منظور است که حافظه در حین خواب تخریب نشود و ما خاطرات را از دست ندهیم، اما آیا رفع مشکلات احساسی در خواب حقیقت دارد؟ خواب از نظر روانشناسی چیست؟ همانطور که در تعریف‌های رایج و معمولی آمده است، هر زمانی که سطح هوشیاری انسان تغییر پیدا می‌کند، فرد به خواب می‌رود، اما سوالی در این میان پیش می‌آید که؛ آیا در زمان خواب، هوشیاری به شکل کامل از دست می‌رود؟ باید بگوییم؛ منظور این نیست که سطح هوشیاری کلا از بین برود، چون آن موقع شخص به کما می‌رود. انسان زمانی که به خواب می‌رود، تا حدودی با کمبود هوشیاری روبرو می‌شوند. دلیل رویا دیدن در خواب از نظر علمی از نظر علمی شاید بتوان گفت که رویا برای این است که حافظه در حین خواب تخریب نشود و ما خاطرات را از دست ندهیم. بعنوان مثال؛ جهان را در نظر بگیرید که ستاره‌ها در آن پراکنده شده اند اگر ستاره‌ها (رویا ها) نباشند بعُد بینی و کلاٌ فاصله و ابعاد چیز بی معنی‌ای میشود و شما فقط سیاهی میبینید و سیاهی هم که در نظر بُعدی ندارد و به اصطلاح در نیستی به سر خواهید برد. پردازش احساسات در مغز هنگام خواب مغز اغلب در مرحله REM (حرکت تند چشم در خواب) رویا می‌بیند؛ زمانی که به واسطه آن بدن در حالت خواب عمیق قرار دارد، اما مغز در حالت بیداری است. «روبرت هاس» مدیر سابق مرکز بین المللی مطالعه در مورد خواب نیز در گفتگو به پایگاه اینترنتی اینسایدر گفته است: سه بخش از مغز در زمان خواب دیدن فعال می‌شوند. نخست، سیستم لیمبیک است که پردازش احساسات را به عهده دارد. دوم بخش زیر غشایی است که با دستگاه کناره‌ای همکاری دارد و وظیفه اش حل مسائل و یادگیری است. در آخر هم بخش‌های گوناگونی از قشای مغز است که رویا‌ها در آنجا شکل می‌گیرند. هنگامی که خواب میبینید، مغزتان در حال رفع مشکلات احساسی شماست به گفته «هاس»، رویا‌ها به طور مستقیم با مشکلات روحی افراد ارتباط دارند. طبق باور وی، بهترین راه برای تعریف رویا این است که آن را یک روند طبیعی فرض کنیم که در نتیجه رویداد‌هایی که در طول روز برایمان رخ داده اند، شکل می‌گیرند. این مقوله یادگیری انطباقی نام دارد. در طول روز، ما با مسائل گوناگونی دست و پنجه نرم می‌کنیم و شرایط مملو از استرس و هیجانات منفی را تجربه می‌نماییم که تقریبا همگی، مشکلات ناشی از احساسات محسوب می‌شوند. برای حل معضلات احساسی، مغز از مقوله‌های قدیمی کمک می‌گیرد رویا‌های شما در واقع اَشکالی از تفکرات و مشکلاتی هستند که مغز مجسم نموده. به همین دلیل است که بخش یادگیری مغز هنگام خواب دیدن فعال میشود. مغز انسان در روشی هوشمندانه، هنگام خواب درگیر حل مشکلاتی است که فرد با آنها مواجه شده و برای این امر دست به دامن رویداد‌هایی میشود که در گذشته رخ داده اند تا به ریشه و منشا اصلی مسائل کنونی دست پیدا کند. به طور مثال، هنگامی که از به هم خوردن برنامه‌های خود در دقیقه نود ناراحت می‌شوید، مغز تلاش می‌کند تا نمونه مشابه این حسرا که قبلا تجربه کرده اید را به خاطر بیاورد تا به واسطه آن متوجه گردد که چگونه می‌توان بر این حس منفی یا مشکل پیش آمده، فائق آمد. این روند با حالت عادی که فرد در بیداری آنها را انجام می‌دهد، متفاوت خواهد بود هاس در این رابطه همچنین بیان داشته: «به همین خاطر است که خواب‌ها اصولا پریشان و در هم هستند و انسجام خاصی میان صحنه‌های مختلف رویا‌ها وجود ندارد. هر کدام از صحنه‌ها تلاش مغز برای حل مشکل پیش آمده به شمار می‌روند.» تمامی تصاویری که در خواب مشاهده می‌کنید مشابه مسائلی است که در آن دوره زمانی درگیرشان هستید هنگامی که مغز در حال کنکاش در مسائل احساسی است، به حافظه بصری جائی که همان حس مشابه را تجربه کرده بودید، پناه می‌برد. برای شرح این مقوله از همان مثال قبلی، یعنی کنسل کردن برنامه‌ها در لحظه آخر استفاده می‌کنیم. به این واسطه، در چنین مواقعی ممکن است خواب ببینید که به دانشگاه موردعلاقه خود راه نیافته اید. یا مثلا خاطره‌هایی همانند وقتی که کسی از بیرون آمدن با شما سر باز زده برایتان زنده خواهند شد. هاس در این باره بیان داشته: «رویا‌ها اغلب به گذشته سفر می‌کنند تا حس‌های مشابه را شخم زده و بیرون بیاورند و با کمک آنها، راه حل مشکل کنونی را بیایند. بنابراین، خواب‌های شما در واقع افکار، خاطرات و کار‌هایی است که خودتان به انجام رسانده اید.» خواب‌ها هرگز مساله تازه‌ای را یادآور نمی‌شوند، اما همچنان ارزش توجه کردن را دارند خواب و رویا برخلاف تصور بسیاری از ما نشانه رویداد یا خبر خاصی نیستند و همان طور که پیش از این هم اشاره کردیم، فقط تلاش مغز برای رفع مشکلات احساسی است. اگر شاداب از خواب بیدار شوید، احتمال اینکه مغز مشکلتان را حل کند، زیاد است و حتی لازم نیست خودتان در این رابطه کاری انجام دهید. البته توجه کردن به رویا‌ها و خواب‌ها این مزیت را دارد که متوجه می‌شوید در چه رابطه مشکل احساسی دارید و می‌توانید در دنیای واقعی برای رفع آن تلاش کنید. بدون شک در حالت هوشیاری و بیداری، بهتر می‌توان به حل مسائل پرداخت.
فیلم گاوخونی حقیقت خواب و رویا چیست؟ ایا مغز انسان خالق خواب و رویا است یا سفر روح به جهانهای موازی؟ اگر مغز علت ان است استقلال تجربی را چگونه توجیه می کنید ؟ فیلم گاو خونی با بازی بهرام رادان استقلال تجربی را به تصویر می کشد یعنی دیدن خوابهایی که فرد در ان گویی از کودکی تا حال را طور دیگری زندگی کرده و خاطره و تجربه از گذشته در ان خواب به یاد دارد
