ماه چگونه به وجود آمده؟ کره ماه که تنها قمر طبيعي زمين است، که پوشيده از سنگ بوده و قطرش يک چهارم قطر زمين ميباشد. ماه ، نوري از خود ندارد اما نور خورشيد را منعکس کرده و قابل رويت ميشود. کره ماه پوشيده از غبار بوده ، آب و حيات در آن يافت نميشوند. بخاطرجاذبه بسيار ضعيفش نميتواند ذرات گاز را نگه دارد و بنابراين فاقد جو است. در سطح ماه هزاران گودال شهاب سنگي وجود دارند که گدازه آتشفشاني در بعضي از اين گودالهاي بزرگ تراوش کرده و باعث تشکيل دريا درسطح ماه شده است چنين به نظر مي رسد که ماه پيش ازتشکيل ، پوستهاش حالتي مذاب داشته است. سن قديميترين سنگي که از ماه به زمين آورده شده نشان ميدهد که اين پوسته حدود 4.48 ميليارد سال پيش تشکيل شده است طي 500 ميليون سال بعد از تشکيل پوسته ، بمباران شديد شهاب سنگها باعث شکستگي تغيير شکل و ذوب مجدد پوسته شد. جو جاذبه سطحي ماه بقدري ضعيف است که نميتواند مانع از فرار ذرات گاز به فضا شود. در نتيجه ، جرم کل جو کره ماه به اندازه جرم هواي درون يک استاديوم بسکتبال است فاصله متوسط از زمين : 38450 کيلومتر قطر استوا : 3476 کيلومتر مدت حرکت وضعي : 27.32 روز زميني مدت حرکت انتقالي : 27.32 روز زميني سرعت مداري : 1.02 کيلومتر در ثانيه دماي سطحي : 155- تا 105 درجه سانتيگراد جرم (زمين = 1) : 0.01 چگالي متوسط (آب = 1) : 3.34 جاذبه (زمين = 1) : 0.16 تعداد قمر : 0 اندازه کره ماه در مقايسه با ساير اقمار منظومه شمسي متوسط است. بزرگترين قمر متعلق به مشتري است که گانيميد نام داشته و قطرش 5262 کيلومتر است ، در حاليکه قطر ماه 3476 کيلومتر ميباشد. از اقمار متعدد کوچکتر ، قمر اورانوس ، نام برد که فقط 30 کيلومتر قطر دارد
چرا ماه به روی زمین سقوط نمی کند ؟ زمين با نيروي گرانش ماه را به سوي خود ميکشد. اگر انسان ماه را که در حقيقت بي وقفه به دور سياره ما ميچرخد، از گردش باز ميداشت، ماه فقط براي مدت کوتاهي ثابت ميايستاد، آنگاه با سرعتي فزاينده به سمت زمين ميشتافت و در نهايت با آن برخورد ميکرد. البته اين عمل ميسر نيست. ماه از هماه زمانهاي اوليه با سرعتي برابر 3659 کيلومتر در ساعت به دور زمين در حال گردش بوده است. در اثر اين حرکت گردشي يک نيروي گريز از مرکز به سمت خارج ايجاد ميشود، که درست به اندازه نيروي گرانش زمين که به سمت داخل کشش دارد، است. اين دو نيروي مخالف ، اثر يکديگر را بطور متقابل خنثي ميکنند، به نحوي که ماه هموراه بر مدار خود باقي ميماند
گودال ها و دریا ها بيش از 3.5 ميليارد سال پيش ، سطح ماه به شدت توسط شهاب سنگها بمباران شد و گودالهاي زيادي در سطح آن بوجود آمدند. وسعت بعضي از اين گودالها به 300 کيلومتر ميرسد که توسط ديوارههايي از کوههاي سنگي که بر اثر برخورد شهاب سنگها بوجود آمده اند محصور شده اند. بعضي از گودالها ، ديوارهاي تراس دار يا حلقههاي کوهستاني هم مرکز داشته و در اکثر آنها قلههايي نيز وجود دارند گودالهايي که رگههاي بزرگ و درخشان توف نام دارند، بسيار تماشايي هستند تعدادي از گودالهاي بزرگتر از گذاره آتشفشاني پر شده و درباهايي در سطح ماه بوجود آوردهاند
هلال و بدر چگونه تشکیل می شود ؟ خورشيد خود مي درخشد، ماه را از اين رو ميبينيم که خورشيد به آن ميتابد. اگر آن روي ماه که به سوي ماست، بطور کامل مورد تابش خورشيد قرار گيرد، ما ماه را بصورت قرص کامل و به عبارت ديگر در حالت بدر مشاهده ميکنيم. اگر نور خورشيد فقط قسمتي از آن روي ماه را که بسوي ماست در بر گيرد، ما ماه را بر حسب ميزان تابش نور بصورت هلال باريک نوري ، نيم قرص و يا به صورت يک گلوله تقريبا گرد نوراني ميبينيم. اين پديدههاي نوري را فازها يا صورتهاي مختلف ماه مينامند هنگامي که ماه در جهت تابش خورشيد قرار گيرد، ديده نميشود، زيرا در تابش شديد خورشيد محو ميگردد و علاوه بر اين ، آن روي ماه که بسوي ماست مورد تابش واقع نميگردد. اين وضعيت را ماه نو ميناميم اکنون ماه بر روي مدار خود به حرکت ادامه ميدهد و پس از چند روز به طور محسوسي در سمت چپ و يا در شرق خورشيد واقع ميشود. در اين وضعيت قسمت کوچکي از نيمه رو به زمين ماه ، تحت تابش نور خورشيد قرار ميگيرد. در اين دوران ماه را در اوايل شب بصورت داس باريکي که البته روز به روز بر قطر هلال آن افزوده ميشود، مشاهده ميکنيم، زيرا در اين وضع ماه بعد از خورشيد غروب ميکند. تقريبا يک هفته پس از ماه نو از ديد ناظر زميني ، ماه دقيقا از پهلو مورد تابش نور خورشيد واقع ميشود. در اين حالت انسان نيمي از ماه را تاريک و نيم ديگر را روشن مييابد؛ اين وضعيت نيم ماه افزاينده يا ربع اول ناميده ميشود. دوباره يک هفته بعد ، ماه از ديد اين ناظر ، دقيقا در مقابل خورشيد قرار ميگيرد. در اين حالت ماه به صورت قرص کامل نوراني ميشود ، که به آن بدر (يا در اصطلاح عاميانه ماه شب چهاردهم) ميگويند
ماه چگونه به وجود آمده؟ يك نظريه مي گويد كه جسمي به اندازه مريخ به زمين برخورد كرده. در نتيجه موادي از زمين به خارج فوران كرده است. اين مواد بيرون ريخته شده از زمين با موادي كه از جسمي كه با زمين تصادف كرده بودند جدا شده، با هم ابري از سنگ هاي بخار شده را در اطراف زمين تشكيل مي دهند و در مدار زمين قرار مي گيرند. ابر سرد مي شود، به هم فشرده مي شود و به يك حلقه كوچك تبديل مي شود. اشياء كوچك با هم جمع مي شوند و ماه را تشكيل مي دهند. سرعت زياد جمع شدن اين مواد كوچك انرژي زيادي را به صورت گرما آزاد مي كند. در نتيجه ماه گداخته مي شود و اقيانوسي از مواد مذاب يا سنگ گداخته تشكيل مي شود. اين گدازه به آهستگي سرد و جامد مي شود. دانشمندان از روي سن قديمي ترين سنگ هايي كه از ماه جمع آوري شده به اين نتيجه رسيده اند كه ماه حدود 5/4 ميليارد سال قبل تشكيل شده است
شکلگیری ماه دهانههای برخوردی بر سطح ماه ماه و زمین بهگونهٔ همزمان و حدود ۴٫۵ میلیارد سال پیش شکل گرفتند. جِرم ماه ۱/۸۱ام جِرم زمین است. اینکه ماه دقیقاً چگونه بهوجود آمده، هنوز معلوم نشدهاست. ممکن است همراه با زمین در اوایل شکلگیری سامانهٔ خورشیدی شکل گرفتهباشد، یا اینکه بعدها جذب میدان جاذبه شده و در مدار زمین قرار گرفتهاست. نظریهای که بیش از دیگر نظریهها پذیرفته شده، این است که ماه از برخورد یک سیارک بهاندازهٔ مریخ به زمین بهوجود آمدهاست. اثرات متقابل جاذبههای زمین و ماه بر همدیگر باعث افزایش مدت حرکت وضعی هر دو جسم شدهاست. برای نمونه، زمانی مدت حرکت وضعیِ زمین (طول شبانهروز) تنها ۱۰ ساعت بوده، اما این زمان به ۲۴ ساعت کنونی افزایش یافتهاست. اگر این روند همچنان ادامه پیدا کند، طول ماهها به ۴۷ روز خواهد رسید. اما مقیاس زمانیِ این روند بسیار بلندتر از طول عمر خورشید بوده؛ بنابراین، سامانهٔ خورشیدی عمر کافی برای رسیدن به آن زمان را نخواهد داشت. قطر خورشید ۴۰۰برابر قطر ماه و فاصلهٔ آن از زمین نیز ۴۰۰برابر فاصلهٔ ماه از زمین است. این اتفاق باعث میشود تا هم ماه و هم خورشید به یک اندازه به نظر رسیده و درهنگام خورشیدگرفتگی، همهٔ سطح خورشید گرفته شود.
