آخرين زوري كه شيطان مي‌زند!

جناب مفيد (رحمه الله) از اصبغ ابن نباته گفتگوي حارث همداني را با اميرالمؤمنين نقل مي‌کند: [SUP]1[/SUP]
اي حارث به تو بشارت مي‌دهم در هنگام مرگ، صراط، کنار حوض، و هنگام «مقاسمه» مرا خواهي شناخت. حارث عرضه داشت: «مقاسمه» چيست؟ حضرت فرمودند: تقسيم کردن آتش، آن را به صورت صحيح تقسيم خواهم کرد. به آتش مي‌گويم اين ولي من است او را رها کن و اين دشمن است او را بگير.
اين خبر از اخبار مشهور است و گروهي از راويان آن را نقل کرده و بعضي از ائمه (عليهم السلام) نيز آن را تاييد کرده اند.
در غيبت نعماني از اميرالمؤمنين در حديثي نقل شده است.
«اما انّه لا يَموتُ عَبدٌ يُحِبُّني فتَخرج نفسُه حتي يراني حيثُ يُحبُّ، و لا يَموتُ عبدٌ يُبغضُني فتَخرج نفسُه حتي يراني حيثُ يَکره»[SUP]2[/SUP]
هيچ بنده‌اي از دوستداران من نمي‌ميرد مگر آنکه هنگام مرگ مرا آنگونه مي‌يابد که دوست دارد. و هيچ بنده‌اي از دشمنان من نخواهد مرد مگر هنگام مرگ مرا آن گونه مي‌يابد که از آن اکراه دارد.
در کافي از امام صادق (عليه السلام) نقل شده است که آن حضرت فرمودند:
علي بن محمد بن بندار ، عن أحمد بن أبي عبد الله ، عن محمد بن علي ، عن عبد الرحمن ابن أبي هاشم ، عن أبي خديجة ، عن أبي عبد الله ( عليه السلام ) قال : ما من أحدٍ يحضرُه الموتُ إلا وَكَّلَ به إبليسُ من شيطانِه أن يأمُرَه بالكفرِ ويُشَكِكَهُ في دينِه حتّى تَخرجَ نفسُه فمن كان مؤمنا لم يَقدر عليه فإذا حضرتم موتاكم فلَقِّنوهم شهادةَ أن لا إله إلا اللهُ وأنَّ محمدا رسولُ‌ الله ( صلى الله عليه وآله ) حتّى يموتَ.
«زمان مرگ هيچ کس فرا نمي‌رسد مگر اينکه ابليس يکي از شياطين خود را بر او مي‌گمارد تا به کفر امرش کند، و در دينش او را به شک و ترديد اندازد تا روحش از بدن جدا گردد. پس هر کس مؤمن باشد بر او چيره نخواهند شد. هر يک از شما در نزد محتضر حاضر شديد شهادت «لا اله الاّ الله» و محمد رسول الله را به او تلقين کنيد تا از دنيا برود.» .اين مطلب از آيات زير نيز بدست مي‌آيد:
« يُثَبِّتُ اللّهُ الَّذِينَ آمَنُواْ بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَفِي الآخِرَةِ وَيُضِلُّ اللّهُ الظَّالِمِينَ»[SUP]3[/SUP] « كَمَثَلِ الشَّيْطَانِ إِذْ قَالَ لِلْإِنسَانِ اكْفُرْ فَلَمَّا كَفَرَ قَالَ إِنِّي بَرِيءٌ مِّنكَ إِنِّي أَخَافُ اللَّهَ رَبَّ الْعَالَمِينَ»[SUP]4[/SUP].
«شيطان با دعوت به کفر کالاي دنيا را براي او زينت مي‌دهد و با وعده‌هاي دروغ و آرزوهاي سراب گونه و باطن او را از ياد حق غافل مي‌سازد. زماني که نشانه‌‌هاي آخرت براي او طلوع مي‌کند و مرگ او نزديک مي‌گردد، مشاهده مي‌کند، آرزوهاي دنيا که به آن فريفته شده بود جز سرابي مغرور کننده و خيالي بازي دهند نبوده. در اين حال شيطان از او بيزاري مي‌جويد و به وعده‌هاي خود عمل نمي‌کند و مي‌گويد: من از تو بيزارم، من از خداوند پروردگار جهانيان مي‌ترسم.»[SUP]5[/SUP]
در تفسير عياشي از امام صادق «عليه السلام» نقل شده است که آن حضرت فرمودند:[SUP]6[/SUP]
«إنَّ الشيطانَ ليأتي الرجلَ من اولياءِ نا عندَ موتِه عن يمينه و عن يساره لِيَصُدَّهِ عَمّا هو عليه فيَأبي اللهُ ذلک و کذلک قال اللهُ: يُثَبِّتُ اللهُ الذين آمنوا بالقولِ الثابتِ في الحياةِ الدنيا و في الآخرةِ»
هنگامي که زمان مرگ يکي از دوستان ما فرا مي‌رسد شيطان از چپ و راست به نزد او مي‌آيد تا او را از عقيده‌ي بر حقّش باز دارد. و خداوند مانع اين امر مي‌شود. اين همان گفته خداوند متعال است:خداوند مؤمنان را با قول ثابت در دنيا و آخرت حفظ مي‌کند. در پايان بايد گفت اين روايات و روايات بسيار ديگر در اين زمينه، با برهان عقلي نيز تاييد مي‌شود و خلاصه ي مطلب اين است که نفس و جان انسان موجودي مجرّد است که با مردن و قطع علاقه از بدن، باطل و نيست و نابود نمي‌گردد