ظهور حضرت حجّت(عج) به زمینه*سازی نیاز دارد نه حاشیه*سازی

حجت*الاسلام صالح*نیا در گفت*وگوی تفصیلی با فارس:ظهور حضرت حجّت(عج) به زمینه*سازی نیاز دارد نه حاشیه*سازی خبرگزاری فارس: مؤسس مركز مطالعات راهبردی امام مهدی(عج) با تأكید بر اینكه ظهور حضرت حجّت(عج) به زمینه*سازی نیاز دارد و نه حاشیه*سازی، گفت: بینش راهبردی، بهترین رویكرد در مواجهه با علایم ظهور است. حجت*الاسلام والمسلمین یحیی صالح*نیا از اساتید حوزه علمیه قم، دارای دكترای كلام، و مؤسس مركز مطالعات راهبردی امام مهدی(عج) است. وی علوم كلام، فقه و اصول را در حوزه علمیه قم تدریس كرده و نویسنده بیش از 40 كتاب و مقاله در حوزه مهدویت و مطالعات آرمانی است. با توجه به انتشار سی*دی جنجالی «ظهور بسیار نزدیك است» و ادعاهایی كه در آن بیان شده است، گفت*وگویی در زمینه رویكردهای مختلف درباره علایم ظهور، با وی انجام داده*ایم كه در پی می*آید. * بر اساس روایات، شناخت علایم ظهور لازم است حجت*الاسلام صالح*نیا در ابتدای این گفت*وگو بیان داشت: در رابطه با علایم ظهور امام عصر عجّل الله تعالی فرجه الشریف و تطبیق آنها بر افراد مختلف، چهار رویكرد كلی وجود دارد. رویكرد اول آن است كه به این علایم و روایات و كدها پرداخت نشود و بعضی معتقدند كه این علایم تنها برای بیان بعضی نكات در آینده است و نوعی پیش*بینی است و ارتباطش با ما صرفاً ارتباطی علمی است لذا ثمره كاربردی ندارد و تطبیق با افراد و موقعیت*ها، سبب كج*روی و انحرافات بین مردم می شود. وی افزود: به عنوان مثال شخصیت مثبتی را به روایتی تطبیق می*كنند بعد این شخصیت اشتباهی مرتكب می*شود و مردم به دلیل اینكه او قبلا مصداق فلان روایت بیان شده بود این اشتباه را به حساب صحت و درستی می*گذارند. استاد حوزه در بررسی این دیدگاه گفت: این رویكرد مردود است زیرا همان گونه كه در روایت مشهور داریم كه امامت را بشناس (نك: كافی ج1ص371) عین همین روایت را در كتاب شریف «كافی» راجع به علامات ظهور داریم كه حضرت می*فرماید: «اعرف العلامة فاذا عرفتها لم‎یضرك تقدم هذا الامر او تاخر . . .»؛ علامت را بشناس چون كه او را شناختی به تو زیان ندارد كه این امر پیش افتد یا به تأخیر افتد. (كافی ج1ص 372) وی در مورد این حدیث گفت: این روایت، ترغیب می*كند به شناخت علایم ظهور، پس اینكه عده‎ای بگویند نه لازم نیست، با احادیث ناسازگار است ضمن اینكه اگر ما مكلف به این بودیم كه با این علامات كاری نداشته باشیم پس چرا اینها گفته شده است؟ همین كه گفته*اند، معلوم می*شود در بیان این علائم، اشاراتی است كه برای آگاهان و شیعیان مفید است و اینكه عده*ای بگویند علایم لازم نیست با احادیث و روایات نمی*خواند. * تعیین مصداق به دلیل نسبی*بودن اطلاعات ما اشتباه است مؤسّس مركز مطالعات راهبردی امام مهدی(عج) گفت: دومین رویكرد این است كه این روایات را بر اشخاص یا جریانات خاصی تطبیق می*دهد مانند كاری كه در مستند «ظهور بسیار نزدیك است» اتفاق افتاده است. وی در بررسی این رویكرد گفت: این رویكرد نیز مردود است چرا كه علم و اطلاع ما نسبت به اشخاص نسبی است و گرچه ممكن است برخی از ویژگی*های افراد را بدانیم ولی ده*ها ویژگی دیگرش را نمی*دانیم به‏علاوه ده*ها فرد دیگر با همان مشخصات وجود دارند و ممكن است جزو اولیاء الله یا اعداء *الله باشند ولی ما آنها را نمی*شناسیم. از كجا معلوم كه یكی از آنها، مصداق برخی از روایات نباشد؟! پژوهشگر مباحث مهدویت ادامه داد: بنابراین با توجه به كامل نبودن آگاهی ما نسبت به مصادیق و روایات، نمی*توانیم شخص یا جریانی را مصداق حتمی یك شخص یا علامت، در عصر ظهور بدانیم و اگر هم تطبیق بدهیم اصلا قابل اثبات نیست و تبعات و مشكلات فراوانی به همراه دارد. * بهترین رویكرد به روایات آخرالزمانی، بیان علایم ظهور و ارائه راهبرد است استاد صالح‎نیا ادامه داد: سومین رویكرد كه نزد برخی معمول شده این است كه می*گویند: این علایم احتمالی است، یا اینكه می*گویند فلان مصداق تطبیق داده شده شاید درست باشد و شاید درست نباشد، یعنی مطلب را به صورت احتمال مطرح می*كنند. این دیدگاه نه مثل دیدگاه اول همه چیز را نفی می*كند و نه مثل دیدگاه دوم تطبیق صد در صد را می پذیرد بلكه فقط احتمال می*دهد كه باشد یا نباشد. وی ضمن تحلیل روش سوم گفت: اولاً این‎گونه صحبت كردن با مذاق روایات نمی*سازد و ثانیاً وقتی همیشه با احتمال صحبت كنیم، مسئله روشن نمی*شود در حالی كه بیان این علایم در روایات، هدفمند است و وقتی سخن از كسی یا علامتی به میان می*آید یعنی باید متوقع و مترقب افرادی با این مشخصات بود در حالی كه احتمال، ما را به سوی هدف خاصی سوق نمی*دهد. استاد حوزه گفت: رویكرد چهارم، دیدگاهی است كه به نظر بنده می*توان آن را ارائه كرد و این روش، از سیره ائمه و علمای بزرگ شیعه استنتاج و استنباط می*شود و آن، بیان راهبردی این مسائل است. یعنی ما علایم ظهور را بیان كرده دنبال راهبرد باشیم. * امام خمینی(ره) پرچمدار زمینه*سازی ظهور حضرت حجّت(عج) در عصر حاضر است حجت*الاسلام صالح*نیا با اشاره به روایتی از كتاب «مجالس المؤمنین» نوشته مرحوم «قاضی نورالله شوشتری» جلد دوم صفحه 353 گفت: این روایت را ذكر می**كنم تا ببینید فقهای شیعه چطور برای نصرت دین و ساقط كردن سلاطین ظالم از علایم ظهور استفاده كرده*اند. مرحوم شوشتری می*نویسد: «قدوة المجتهدین، شیخ جمال الدین (یعنی علامه حلی) در كتاب «كشف الحق» آورده كه چون امیرالمؤمنین علیه السّلام خبر داده بود از استیلای مغول و تاتار و انقراض ملك بنی‎العباس (كه این انقراض ملك بنی‎العباس و استیلای مغول از ملاحم، فتن و علایم قبل از ظهور ذكر شده) و كشته شدن ایشان بر دست هلاكوخان، وقتی هلاكوخان به حوالی بغداد رسید پدر من (یعنی پدر علامه حلی) شیخ سدید الدین و سیدبن طاووس (كه هر دو از بزرگان شیعه هستند) و چند كس دیگر از اكابر و افاضل نجف و كوفه و حله، كتابتی به هلاكو نوشتند و طلب امان از او نمودند پس هلاكو ایشان را نزد خود طلبید و چون ایشان ترسیدند كه بی*امان نزد او بروند، پدر من تنها نزد هلاكو رفت. آنگاه هلاكو از او پرسید: سبب چه بود كه پیش از آثار ظفر من بر بغداد كتابت نوشتید و طلب امان از من نمودید؟ شیخ سدیدالدین گفت: سبب این است كه حضرت امیرالمؤمنین ما را از ظهور تو خبر داده و فرمود كه ترك بر آخر خلفای بنی‏العباس وارد خواهد شد و پادشاه ایشان، مردی صاحب اقبال خواهد بود كه بر هیچ قلعه و شهری نگذرد كه آن را فتح نكند و هیچ رایتی در مقابل او بر پا نشود كه نگون‏سار نگردد. چون از نقل این خبرِ كرامت اثر (یعنی یك نوع پیشگویی و كرامت بود) فارغ شد، هلاكو با او طریقه لطف و تعظیم مسلوك داشته خط امان اهل مشهد (یعنی مشهدِ نجف) و كوفه و حله به او عنایت فرمود و آن بقعه مباركه از تُرك‏تازیِ مغول سالم ماند». حجت*الاسلام یحیی صالح*نیا متذكر شد: ملاحظه می كنید كه اگر علمای آن زمان، این كار را نمی*كردند همان‎طوری كه ایادی مغول، بغداد را با خاك یكسان كرده و افراد بسیاری را به قتل رساندند، نجف، كوفه، حله و كربلا را هم نابود كرده و افراد بیشتری را غرق در خون می*كردند ولی این چند فقیه بزرگ شیعه از این علامت قبل از ظهور استفاده و یك راهبرد از آن استخراج كردند و آن نجات شهرها و مردمان این شهرها بود. وی افزود: اگر بزرگان آن زمان، یكی از سه رویكرد قبلی را دنبال می*كردند موفقیتی در پی نداشتند. لذا خواص می توانند با استفاده از علایم ظهور، راهبردهایی را بیرون كشیده آنها را در جهت تقویت دین به كار گیرند. مؤسّس مركز مطالعات راهبردی امام مهدی(عج) گفت: در تكمیل این مطلب لازم است اتفاقاتی كه در چند هفته گذشته رخ داده، تحلیل و و نقد شود: اولا باید بدانیم كه پرچمدار زمینه*سازی ظهور حضرت حجّت(عج) در عصر حاضر، حضرت امام خمینی(ره) است. ایشان در نامه مورخ 1368/1/8 یعنی حدود دو ماه قبل از رحلتشان می*فرمایند: مسئولان كشور باید بدانند كه انقلاب ما محدود به ایران نیست، انقلاب ما شروع انقلاب بزرگ جهانی اسلام به پرچمداری حضرت حجّت(عج) است. این استاد حوزه ادامه داد: امام خمینی با كار عظیمی كه انجام داد، زمینه*ساز ظهور است پس نباید كارهای غیراصیلی كه تنها دارای شعاع تبلیغاتی بوده و معلوم نیست با حمایت چه‎كسانی صورت می گیرد، و معلوم نیست كه دست اندركارانش چقدر علم و تخصص دارند، اصل قضیه «انقلاب جمهوری اسلامی زمینه*ساز ظهور و در مسیر ظهور است» را تحت*الشعاع قرار دهد بلكه فارغ از اینكه سید خراسانی كیست و سفیانی چه‎كسی است، همه باید وظیفه خود را به خوبی شناخته به نحو احسن انجام دهند. * حضرت امام(ره) معتقدند؛ هر عاملی كه به وحدت مسلمین ضربه بزند مخالف با زمینه*سازی ظهور است حجت*الاسلام صالح‎نیا افزود: در همین راستا است كه امام خمینی(ره) راهبردهایی مثل صدور انقلاب را مطرح كردند یا فرمودند دشمن اصلی ما آمریكاست و دجال*ها و سفیانی*ها در دامن چنین دشمنی پرورش پیدا می كنند. امام همچنین بحث وحدت را مطرح كردند و فرمودند هر عاملی كه به وحدت مسلمین و وحدت بین شیعه و سنی و نیز وحدت بین خود شیعیان ضربه بزند، مخالف با زمینه*سازی ظهور است چرا كه امام عصر علیه السّلام بر یك امت واحد اسلامی ظهور می*كند و با یاری آنها جهان را از ظلم و جور نجات می*دهد. پژوهشگر مسائل مهدویت تاكید كرد: حتی اگر مخدوش كردن وحدت اسلامی با یك سی*دی به‏نام «ظهور بسیار نزدیك است» انجام گیرد باز هم قطعاً مردود است. پس باید روند اصلی را بشناسیم و بدانیم بقیه چیزها در حاشیه قرار دارند و بعضی از این مسائلِ حاشیه*ای كه گاهی سیاسی و گاهی فرهنگی است، نباید جای اصل مطلب را بگیرد. * در مباحث كلامی مهدویت به بلوغ لازم علمی نرسیده*ایم استاد حوزه علمیه قم گفت: نكته دیگر اینكه مسئولیت زمینه*سازی ظهور در درجه اول به عهده علما و دانشمندان اسلامی است و متاسفانه این حاشیه*پردازی*ها نشانگر این است كه جامعه اسلامی ما، در مباحث كلامی به خصوص مهدویت، به بلوغ لازم علمی نرسیده است و علتش هم كم‎كاری فرهیختگان حوزه و دانشگاه به‏ویژه علمای علم كلام و حدیث در این زمینه است. وی در ادامه افزود: مقام معظم رهبری به خوبی جریان جامعه را به سمت زمینه*های ظهور رهبری می*كنند. زیرا اگر قبول كنیم كه ظهور امام عصر علیه السّلام به صورت معجزه*ای صرف نخواهد بود (چرا كه اگر قرار بود به صورت معجزه صرف باشد لازم نبود این همه صبر كرده و ظهور به تاخیر بیفتد بلكه خدای تعالی در هر دوره*ای كه می*خواست به صورت معجزه، امام عصر عجّل الله تعالی فرجه را می*توانست ظاهر كند) به عبارت دیگر اگر قبول كنیم كه ظهور، نیاز به وجود یاران كارآمد و زمینه*هایی دارد، مقام معظم رهبری جامعه را به سمت اقتداری كه زمینه*ساز ظهور است، پیش می*برند و در مسیر این اقتدار است كه بحث*هایی مثل نهضت نرم*افزاری مطرح می*شود. محقق و پژوهشگر حوزه علمیه ادامه داد: بحث «همت مضاعف و كار مضاعف» و *«جهاد اقتصادی» همگی برای ایجاد این اقتدار است لذا بهترین كار در مسیر زمینه*سازی ظهور، توجه ویژه به كدهایی است كه مقام معظم رهبری با استفاده از آیات و روایات مطرح می*كنند و كاملاً متوجه جبهه*بندی دشمن حتی در نامگذاری سال*ها هستند. لذا امسال نیز به وضوح اشاره كردند كه دشمن و جبهه باطل همتش را بر شكست اقتصادی ما گذاشته بنابراین امسال باید به دنبال جهاد اقتصادی باشیم. حجت* الاسلام و المسلمین یحیی صالح*نیا در پایان متذكر شد: رسیدن به هدف، برنامه صحیح و دقیق، و كار صحیح و متناسب با آن برنامه را می*طلبد چرا كه بر اساس سنت الهی، وجود هیچ امری بدون زمینه و پیش‏درآمد، نخواهد بود لذا ظهور حضرت حجت عجّل الله تعالی فرجه نیاز به زمینه*سازی دارد نه حاشیه*سازی و ما باید آرمان*ها و برنامه*های ایشان را شناخته و برای رسیدن به آنها كار انجام دهیم.