[h=1][/h] گذرگاه IDE در طبقه بندی گذرگاههای سیستم ، جزء گذرگاههای خارجی محسوب می شود و در سیستم از آن به منظور ارتباط قطعاتی مانند Rewriter ، CD-ROM ، HDD و ... استفاده می شود . در سیستمهای امروزی به طور معمول دو كانكتور IDE برای برقراری ارتباط بین 4 وسیله جانبی وجود دارد ولی در پاره ای سیستم ها تعداد این كانكتورها 4 مورد می باشد ، دو كانكتور به عنوان IDE ، و دو كانكتور اضافی برای استفاده تحت عنوان RAID یا ATA 133,ATA 100 . همانطور كه می دانیم با استفاده از كانكتورهای IDE ی موجود روی مادر برد امكان استفاده از حداكثر دو دستگاه بر روی هر كانكتور وجود دارد .RAID تكنولوژی است كه امكاناتی نظیر افزایش سرعت , Back up گیری همزمان روی یك یا چند درایو و … در اختیار كاربر قرار می دهد . برای هر كدام از آرایشهای ممكن هنگام استفاده از دو یا چند هاردیسك , نسخه های متفاوت RAID مطرح می شود به عنوان مثال : RAID1 , RAID0 و …. در این مقاله سعی داریم كه به نسخه های متفاوت RAID نگاهی نزدیكتر و دقیق تر بیا ندازیم . RAID0 : ذخیره سازی روی چند دیسك بدون كنترل خطا مزایا و مشخصات : داده ها به بلوكهایی تبدیل می شوند و هر بلوك در هارد دیسك مجزا ذخیره می شود . باعث بالا رفتن كارایی سیستم I/O می گردد چرا كه بار ترافیكی نقل و انتقالات بین چندین كانال مجزا تقسیم می شود . بالارفتن كارایی بدلیل وجود كنترلرهای مختلفی كه عمل كنترل ترافیك را به عهده می گیرند (افزایش سرعت) طراحی بسیار ساده ( زیرا مدار محاسبه Parity وجود ندارد ) عدم پرداختن به محاسبات مربوطه به Parity وكنترل خطا (افزایش سرعت به دلیل عدم پرداختن به محاسبات مربوط به Parity ) معایب : عدم استفاده از Parity (هیچ گونه كد تشخیص و تصحیح خطا در این نوع RAID وجود ندارد ) از كار افتادن یك درایو باعث از دست رفتن كلیه اطلاعات خواهد شد . عدم كارایی در محیطهای حساس به حفظ داده ها موارد استفاده : میكس و پردازش تصاویر ویدیویی (میكس و مونتاژ ) واژه پردازی (نرم افزارهای تایپ و ... ) كارهایی كه نیاز به سرعت بالا دارد . RAID1 : Backup گیری همزمان داده ها به منظور Mirroring و Duplexing Mirroning : كپی برداری هم زمان روی دو درایو Duplexing : زمانی است كه یكی از درایوها دچار مشكل شود و درایو سالمی را جایگزین نماییم سپس داده ها را روی درایو سالم كپی كنیم . مزایا و مشخصات : هنگام سیكل نوشتن , گویی اطلاعات روی یك دیسك نوشته می شود (در صورتیكه عملأ بر روی دو دیسك نوشته می شود . مانند RAID0 ) ولی عمل خواندن , ازهر دودیسك انجام می شود ( كاهش ترافیك گذرگاه - نوشتن بر روی هر دو دیسك ولی خواندن مجزا ) قابلیت برگرداندن %100 داده ها هنگام بروز مشكل برای یك دیسك . در نرخ انتقالات داده تغییر محسوسی نداریم. (یعنی وجود دو دیسك تفاوتی با یك دیسك ندارد ) در شرایط خاص RAID1, توانایی تحمل خرابی بیش از یك دیسك را نیز دارد . ساده ترین طراحی در تكنولوژی RAID (مدار مربوط به Parity وجود ندارد ) معایب : بیشترین تعداد هارد دیسك در میان انواع RAID بسته به انتخابUser هزینه بالا RAID2 : دارای خاصیت ECC با استفاده از كد همینگ مزایا و مشخصات : تصحیح خطای بسیار سریع مناسب برای انتقال اطلاعات معایب : طراحی بسیار یچیده كه با صدمه دیدن یك دیسك دچار مشكل می شود . نامناسب در دید تجاری (تعداد زیاد درایوها ) كد همینگ : یكی از روشهای محاسبه و كنترل خطا در سیستمهای دیجیتال می باشد . انواع روشها برای كنترل ترافیك داده های دیجیتال وجود دارد به عنوان مثال Parity haming code ,… كه مجموعه این روشها را ECC می نامند. (Error Checking and Correcting) RAID3 : انتقال موازی با استفاده از خاصیت Parity مزایا و مشخصات : سیكل خواندن و نوشتن بسیار سریع . معایب : طراحی بسیار پیچیده كه با صدمه دیدن یك دیسك مجموعه دچار مشكل می شود . كاربرد : میكس و مونتاژ تصویر ویرایش تصویر مانند RAID0 RAID4 : دیسك های داده مجزا دیسك مربوط به Parity مشترك مزایا و مشخصات : سیكل خواندن بسیار سریع ( ترافیك كمتر در گذرگاه) معایب : پیچیدگی بسیار بالا در طراحی مدار كنترلی مشكل در برگرداندن داده ها هنگام بروز اشكال در یك دیسك ( چرا كه داده ها روی دیسكها توزیع شده است) RAID5 : دیسك های داده مجزا و Parity توزیع شده در دیسكهای Data مزایا و مشخصات : در این نوع به حداقل 3 درایو دیسك سخت نیاز داریم . تك تك بلوك های داده روی دیسك ها نوشته می شوند و Parity مربوط به هر بلوك نیز داخل هارد مربوط ذخیره می گردد . سیكل خواندن بسیار سریع (ترافیك كمتر در گذرگاه ) سیكل نوشتن متوسط (محاسبات مربوط به Parity ) قابلیت و اطمینان بالا (وجود ECC ) معایب : خرابی در یك دیسك در خروجی تاثیر ندارد . طراحی پیچیده مدار كنترلی مشكل در برگرداندن داده ها هنگام بروز اشكال كاربرد : در سیستمهای Server و بانكهای اطلاعاتی ISPها RAID6 : دیسكهای داده ها مجزا با دو Parity توزیع شده مجزا مزایا و مشخصات : RAID6 در واقع نسخه پیشرفته RAID5 می باشد كه تصحیح و كنترل خطا را بهبود می بخشد . این ویرایش RAID اطمینان و توانایی بالا در زمینه data storage فراهم می كند . بهترین انتخاب برای كاربردهای بحرانی و حساس معایب : طراحی مدار كنترلی بسیار پیشرفته و پیچیده . سیكل نوشتن بسیار كند ( دوبار محاسبه مربوط به Parity ) نیاز به N+2 درایو دیسك سخت . بدلیل دارا بودن حالت Parity دو بعدی N (تعداد دیسكهای سخت در حالت معمولی ) ادغام اطمینان بالا با قابلیت بالا RAID7 : نقل وانتقال بهینه شده غیر همزمان به منظوردستیابی به نرخ انتقال بسیار سریع مزایا و مشخصات : نقل و انتقال غیر همزمان و دارای كنترلگرهای مستقل . درایو مجزا برای ذخیره كردن اطلاعات مربوط بهParity برخورداری از سیستم Open System و استفاده از گذرگاهSCSI گذرگاه Cache داخلی با سرعت بالا (X-bus ) دیسك های خواندن و نوشتن از امكان Choching استفاده میكنند . تكنولوژی مدار تولید Parity تا حدودی با سایر انواع Raid تفاوت دارد . امكان Hot Swaping Open system : به سیستمی اطلاق می شود كه قابلیت سازگاری با سخت افزارها و نرم افزارهای مختلف را داشته باشد و امكان كاركردن در سیستمهای مختلف را به راحتی داشته باشد . RAID10 : این Raid حداقل به 4 دستگاه هاردیسك نیاز دارد مزایا و مشخصات : عمل تكه تكه كردن بلوكهای داده همانند Raid1 انجام می پذیرد . تصحیح و كنترل خطا نیز مانند Raid2 می باشد . نرخ انتقال بالا در شرایط معین , امكان تحمل خرابی چند دیسك در این نوع RAID وجود دارد . معایب : بسیار گران قیمت منبع تغذیه حتمأ باید متصل به ups باشد . جابجایی درایوها باید به صورت موازی انجام گیرد . سیستمهای Server و بانكهای اطلاعاتی . RAID53 : نرخ انتقال بالا همراه با قابلیت انتقال مناسب مشخصات و مزایا : این آرایه RAID حداقل به 5 دستگاه دیسك سخت نیاز دارد . RAID53 در واقع باید RAID03 نلمیده شود زیرا عمل Striping آن همانند RAID0 بوده و Segment بندی آن نیز مانند RAID3 می باشد . تحمل خطای آن مانند RAID3 می باشد . نسبت به RAID3 دارای نرخ انتقال بسیار بهتری می باشد . معایب : قیمت بالا همه دیسك ها باید با همدیگر سنكرون شوند كه انتخاب نوع و مدل درایو را محدود می سازد . Stripe كردن در سطح بایتها نهایتأ در محاسبه ظرفیت فرمت شده تأثیر منفی می گذارد . RAID 0+1 : نرخ انتقال داده بهینه مزایا و مشخصات : حداقل به 4 دستگاه هاردیسك نیاز دارد . RAID 0+1 به عنوان آرایه آینه ای نیز معروف است با این تفاوت كه قطعات داده ها یا Segment ها طبق استراتژی RAID0 ایجاد شده اند . تحمل خطای این نوع آرایه مانند RAID5 می باشد . نرخ انتقال بالا . بهترین انتخاب برای سیستمهایی كه به كارایی بالا بدون توجه به حداكثر اطمینان نیاز داشته باشند . معایب : RAID 0+1 نباید با RAID10 اشتباه گرفته شود . كوچكترین مشكل در عملكرد یك درایو , آرایه را به مدل RAID0 تبدیل خواهد كرد . قیمت بسیار بالا جابجایی درایوها باید به صورت موازی انجام گیرد . كاربرد : پردازشهای تصویری و fileserever های عمومی . نتیجه گیری : همانطور كه مشخص شد ، استفاده ازRAID برای مقاصد معین می باشد و در كاربردهای عادی و روزمره كارایی چشمگیری را به سیستم PC اضافه نمی كند . به عنوان مثال امكان استفاده از CD-ROM و Rewriter روی این كانكتورها وجود ندارد .بنابراین هنگام استفاده از RAID ابتدا هدف و مورد استفاده خود را مشخص كنید سپس RAID مناسب را انتخاب نمایید .