علامه طباطبایى قرآن مجید در مطالب خود اختصاص بامتى از امم مانند امت عرب یا طائفهاى از طوائف مانند مسلمانان ندارد،بلکه با طوائف خارج از اسلام سخن میگوید چنانکه با مسلمانان میگوید،بدلیل خطابات (۱) بسیارى که بعنوان کفار و مشرکین و اهل کتاب و یهود و بنى اسرائیل و نصارى دارد و با هر طائفهاى از این طوائف باحتجاج پرداخته آنان را بسوى معارف حقه خود دعوت میکند. و همچنین قرآن مجید با هر یک از این طوائف باحتجاج و دعوت میپردازد و هرگز خطاب خود را مقید بعرب بودن آنان نمیکند چنانکه در مورد مشرکین-بتپرستان-میفرماید: <فان تابوا و اقاموا الصلوه و آتوا الزکوه فاخوانکم فى الدین» (۲) و در مورد اهل کتاب-یهود و نصارى و مجوس نیز که از اهل کتاب محسوبند-میفرماید: <قل یا اهل الکتاب تعالوا الى کلمه سواء بیننا و بینکم ان لا تعبد الا الله و لا نشرک به شیئا و لا یتخذ بعضنا بعضا اربابا من دون الله» (۳) ترجمه:بگو اى اهل کتاب بیائید بسوى کلمهاى که در میان ما و شما بطور مساوى پذیرفته شود و آن اینست که جز خداى متعال کسى را نپرستیم و انبازى براى وى قرار ندهیم و برخى از ما برخى دیگر از خدایان خود اتخاذ نکنند) چنانکه مىبینیم هرگز نفرموده:اگر مشرکین عرب توبه کنند و نفرموده:اى اهل کتابى که از نژاد عرب میباشید. آرى در بدو طلوع اسلام که دعوت از جزیره العرب ببیرون تجاوز نکرده بود طبعا خطابات قرآنى بامت عرب القا میشد ولى از سال شش هجرت که دعوت ببیرون شبه جزیره راه یافت هیچ موجبى براى توهم اختصاص نبود. گذشته از این آیات آیات دیگرى دلالتبر عموم دعوت میکند مانند آیه کریمه: <و اوحى الى هذا القرآن لانذرکم به و من بلغ» (۴) ترجمه:وحى شده استبر من این قرآن براى اینکه شما را انذار کرده بترسانم و هر که را که این قرآن-یا انذار-بوى برسد) . و آیه کریمه: <و ما هو الا ذکر للعالمین» (۵) و آیه: <ان هو الا ذکر للعالمین» (۶) ترجمه:نیست قرآن مگر یادآورى براى همه جهانیان) . و آیه کریمه: <انها لاحدى الکبر نذیرا للبشر» (۷) ترجمه:بدرستى این آیه یکى از بزرگترین آیات میباشد در حالیکه ترساننده بشر است) . بحسب تاریخ نیز،اسلام عدهاى از ارباب مذاهب مختلفه مانند بتپرستان و یهود و نصارى و همچنین از امتهاى گوناگونى مانند سلمان فارسى و صهیب رومى و بلال حبشى بثبوت رسیده است. ________________________________________ ۱- این خطابات و احتجاجات در آیات بسیارى است و نیازى بنقل آنها نیست. ۲- سوره توبه آیه ۱۱ ۳- سوره آل عمران آیه ۶۴ ۴- سوره انعام آیه ۱۹ ۵- سوره قلم آیه ۵۲ ۶- سوره ص آیه ۸۷ ۷- سوره مدثر آیه ۳۶ قرآن در اسلام صفحه ۲۰
